تبلیغات
پایگاه نور نماز
 
منوی موضوعات

 
دسته بندی: اسرار نماز ، | امتیاز:
 


و آن نزد اصحاب عرفان و ارباب قلوب، ترک خویشتن و چشم بستن از ماسوی [است]؛ و به معراج یونسی- که به فرورفتن در بطن ماهی حاصل شد- متحقق شدن به توجه به اصل خویش بی رؤیت حجاب. و در سر بر تراب نهادن، اشارت به رؤیت جمال جمیل است در باطن قلب خاک و اصل عالم طبیعت.
و آداب قلبیه ی آن، یافتن حقیقت خویش و اصل ریشه ی وجود خود است، و و نهادن ام الدماغّ، که مرکز سلطان نفس است و عرش الروح است، به ادنّی عتبه ی مقام مقدس، و دیدن عالم خاک است، عتبه ی مالک الملوک.
پس، سرّ وضع سجودی، چشم از خود شستن است، و ادب وضع رأس بر تراب، اعلی مقامات خود را از چشم افکندن و از تراب پست تر دیدن است. و اگر در قلب از این دعاوی که به حسب اوضاع صلاتی اشارت به آنها است علتی باشد، پیش ارباب معرفت نفاق است .

و چون خطر این مقام بالاترین خطرات است ، سالک الی الله را لازم است به جبلّت ذاتی و فطرت قلبی متمسّک به ذیل عنایت حقّ - جلّ و علا- گردد و با ذلّت و مسکنت، عفو تقصیرات را طلب کند، که این مقامی مخطور [پرخطر] است که از عهده ی امثال ما خارج است.

معنای هیئت و حال و ذکر سجود

بدان که در سجود چون سایر اوضاع صلاتی، هیئتی و حالی و ذکری و سری است. و این امور برای کمّل طوری است که در این رساله بیان آن اشارت شده، و تفصیلاً بی تناسب است. و از برای متوسطین هیئت آن ارائه خاکساری و ترک استکبار و خود بینی است.
و ارغام انف(1)، که از مستحبات مؤکده بلکه ترک آن خلاف احتیاط است، اظهار کمال تخضّع و تذلّل و فروتنی است، و نیز توجه به اصل خویش و یادآوری از نشئه خود است. و رؤسای اعضای ظاهرهپف که محال ادراک و ظهور تحریک و قدرت است که همین هفت یا هشت عضو است، بر زمین مذلّت و مسکنت نهادن علامت تسلیم تامّ و تقدیم تمام قوای خود است و خارج شدن از خطیئه ی آدمیّه است.
و چون تذکر این معانی در قلب قوی شد، کم کم قلب از آن منفعل شده، حالی دست دهد که آن حالت فرار از خود و ترک خود بینی است؛ و نتیجه ی این حال، حصول حالت انس است؛ و دنباله ی آن، خلوت تامّ حاصل شود و محبت کلی پیدا شود.
و اما ذکر سجده، متقوّم از تسبیح که تنزیه از توصیف و قیام به امر است، یا تنزیه از تکثیر اسمائی است، یا تنزیه از توحید است؛ چه که توحید «تفعیل» است، و آن از کثرت به وحدت رفتن است؛ و این خالی از شائبه ی تکثیر و تشریک نیست؛ چنانچه توصیف به علوّ ذاتی و تحمید نیز خالی از شائبه ی این معانی نیست.
و «العلی» از اسماء ذاتیه است. و به حسب روایت کافی، اول اسمی است که حق برای خود اتخاذ فرموده، یعنی، اول تجلی ذات برای خود است. و عبد سالک چون از خود در این مقام فانی شد و ترک عالم و آنچه در آن است نمود، مفتخر به این تجلی ذاتی شود.
و بدان که چون رکوع اول و سجود ثانی است، تسبیح و تحمید در آنها فرقها دارد. و نیز «ربّ» در آن دو مقام، فرق دارد، زیرا که «ربّ» چنانچه اهل معرفت گفته اند، از اسماء ذاتیه و صفاتیّه و افعالیّه است به سه اعتبار.
بنابراین، «ربّ» در الحمد لله رب العالمین از اسماء فعلیه شاید باشد به مناسبت مقام قیام، که مقام توحید افعالی است و در رکوع از اسماء صفاتیه است به مناسبت اینکه رکوع مقام توحید صفات است؛ و در سجود از اسماء ذاتیه است به مناسبت آن که سجود مقام توحید ذات است. و «تسبیح» و «تحمید» نیز در هر یک از مقامات واقع شد، مربوط به آن مقام است.

اسرار و آداب سجود احوال ساجده در وقت سجود

سجده، غشوه و صعق در نتیجه ی مشاهده ی انوار عظمت حق است. و چون عبد از خود بی خود شد و حال محو و صعق برای او دست داد، عنایت ازلی شامل حال او شود و به الهام غیبی ملهم شود.
و ذکر سجود و تکرار آن برای حصول حال صعود و به خود آمدن است.پس چون به خود آمد، آتش اشتیاق مشاهده ی نور حق در قلبش مشتعل گردد، و سر از سجده بردارد؛ و چون در خود بقایایی بیند از انایت، با دست اشاره به رفض آن کند؛ پس، تجلی نور عظمت ثانیاً بر او شود و بقیه ی انانیت را بسوزاند و فانی از فنا شود، و تکبیر گویان حالت محو کلی مطلق و صعق تام حقیقی برای او حاصل شود؛ پس، دستگیر غیبی به الهام اذکار او را متمکن در مقام کند؛ و حالت صحو در این مقام، که صحو مقام ولایت است و از هر احتجاب و آلایش خلقی منزّه است، برای او دست دهد؛ و حال تشهد و سلام، که از احکام کثرت است، نیز دراین صحو بعد المحو حاصل شود. و تا این جا تمام دائره ی سیر انسانی تکمیل و تتمیم شود.

پی نوشت:

1- بینی را بر خاک نهادن.

منبع: کتاب آداب باطنی و اسرار معنوی نماز

 
 

 
احکام و استفتائات


 
آمار
   خوش آمدید
 
  آمار بازدید
  • بازدید امروز :

  وضعیت وبلاگ :
  • آی پی شما :

 

Theme Edited By: AMIR NOURI